رسانه به خط مقدم پدافند ملی و پیشنیاز هر پیروزی نظامی تبدیل شده است
به گزارش سپاه نیوز، سرهنگ پاسدار حامد فلاح، معاون اجرایی سپاه امام علی بن ابیطالب(ع) استان قم در آیین برگزاری رویداد رسانهای فتح و طنین که به همت بسیج رسانه استان قم در مجموعه فرهنگی امام خمینی (ره) برگزار شد، ضمن گرامیداشت یاد و خاطره شهدای انقلاب اسلامی، دفاع مقدس، مدافعان حرم، مدافعان امنیت و شهدای جنگ ۱۲روزه و همچنین شهدای پرافتخار استان قم، اظهار کرد: راه شهادت همچنان باز است و افزایش شمار شهدای استان قم از ۶۰۹۰ شهید در سال گذشته به بیش از ۶۲۰۰ شهید، نشاندهنده استمرار این مسیر پرافتخار است.
معاون اجرایی سپاه استان قم افزود: هرگاه دو جبهه حق و باطل در برابر یکدیگر قرار گرفتهاند، نبرد تنها در میدان نظامی و با صدای شمشیر و باروت شکل نگرفته، بلکه جبهه دیگری نیز وجود داشته که هدف آن تأثیرگذاری بر افکار، دلها و ادراک مردم بوده است.
فلاح با اشاره به دو چهره مادی و ادراکی جنگ بیان کرد: جنگ امروز علاوه بر بُعد فیزیکی و نظامی، دارای یک بُعد مهم ادراکی و روایی است و اینجاست که نقش رسانه بیش از گذشته اهمیت پیدا میکند.
وی با طرح این پرسش که «رسانه چگونه از یک ابزار ساده اطلاعرسانی به خط مقدم پدافند ملی و پیشنیاز هر پیروزی نظامی تبدیل میشود؟» گفت: پاسخ این پرسش را میتوان در تجربه دفاع مقدس و همچنین جنگهای ترکیبی و شناختی سالهای اخیر مشاهده کرد.
معاون اجرایی سپاه استان قم با اشاره به شرایط ایران در آغاز جنگ تحمیلی اظهار کرد: در دوران دفاع مقدس، کشور ما از نظر تجهیزات و امکانات نظامی در شرایط دشواری قرار داشت و در مقابل، رژیم بعث عراق با حمایت گسترده قدرتهای خارجی به انواع تجهیزات و تسلیحات مجهز شده بود.
فلاح افزود: کشورهای مختلف از شوروی و کشورهای حاشیه خلیج فارس گرفته تا فرانسه و دیگر کشورهای اروپایی، به اشکال مختلف از رژیم بعث عراق حمایت میکردند و حتی جنگندههای فرانسوی و خلبانان این کشور در حمله به ایران نقش داشتند.
وی با بیان اینکه یکی از مهمترین تهدیدهای آن دوران «تحقیر رسانهای» بود، گفت: امام خمینی(ره) رسانه را صرفاً یک دستگاه بوروکراتیک نمیدانستند، بلکه آن را به مثابه یک دانشگاه عمومی و سنگر هدایت جامعه میدیدند و بارها بر قدرت و اثرگذاری تبلیغات تأکید کردند.
معاون اجرایی سپاه استان قم خاطرنشان کرد: این نگاه امام(ره) سه اثر مهم داشت؛ نخست اینکه تهدید وجودی را به یک حماسه ملی تبدیل کرد، دوم اینکه زمینه شکلگیری مکتب مستندسازی دفاع مقدس و آثاری همچون «روایت فتح» را فراهم کرد و سوم اینکه چهره واقعی و نفاق قدرتهای بینالمللی را برای افکار عمومی آشکار ساخت.
فلاح با اشاره به نقش شهید سیدمرتضی آوینی در مستندسازی دفاع مقدس گفت: در این دوران، دوربین فیلمبرداری به یک ابزار شهودی تبدیل شد و روایت تصویری از جبههها توانست مظلومیت و حماسه ملت ایران را به مخاطبان منتقل کند.
وی ادامه داد: در دوران دفاع مقدس، بخش مهمی از فعالیت رسانهای بر تبیین مظلومیت ملت ایران و نمایش حماسه رزمندگان استوار بود، اما پس از آن و با افزایش توان موشکی و پدافندی جمهوری اسلامی ایران، دشمن به این نتیجه رسید که جنگ زمینی دیگر نمیتواند اهدافش را محقق کند و به سمت جنگهای ترکیبی، فشرده و شوکآور حرکت کرد.
معاون اجرایی سپاه استان قم با اشاره به جنگهای ۱۲روزه و ۴۰روزه اظهار کرد: هدف دشمن در این جنگها تنها ضربه زدن به تأسیسات نظامی یا زیرساختهای اقتصادی نبود، بلکه فروپاشی امنیت روانی و ایجاد اختلال در ادراک جامعه را دنبال میکرد.
فلاح «سرعت مافوق صوت روایتها» را یکی از ویژگیهای جنگهای جدید دانست و گفت: در جنگهای امروز، زمان روایت دیگر در مقیاس هفته و ماه نیست، بلکه ثانیهها تعیینکننده هستند؛ از لحظه شلیک یک موشک تا لحظه اصابت آن، دشمن تلاش میکند روایت مورد نظر خود را به افکار عمومی تحمیل کند.
وی با اشاره به عملیات «وعده صادق» بیان کرد: در وعده صادق نخست، دشمن تلاش کرد با ادعای رهگیری بخش عمده موشکها، واقعیت میدان را وارونه جلوه دهد، اما در وعده صادق دوم، با حضور رسانهای و تصویربرداری از محل اصابت موشکها، بخشی از این روایتسازی خنثی شد.
معاون اجرایی سپاه استان قم افزود: نمونه دیگر را میتوان در حمله موشکی ایران به پایگاه عینالاسد مشاهده کرد؛ در ابتدا تلاش شد آثار حمله کتمان شود، اما انتشار تصاویر و مستندات مربوط به خسارتهای واردشده به پایگاه، روایت اولیه دشمن را با چالش مواجه کرد.
فلاح با اشاره به راهبرد «شوک و فلج ادراکی» گفت: در جنگ ترکیبی، دشمن تلاش میکند آرامش روانی جامعه را هدف قرار دهد. نمایش صفهای پمپبنزین، القای کمبود کالاهای اساسی و برجستهسازی مشکلات مقطعی، بخشی از همین جنگ روانی برای ایجاد احساس ناامنی در جامعه است.
وی خاطرنشان کرد: در مقابل، روایتهای میدانی و حضور خبرنگاران و فعالان رسانهای در فروشگاهها و مراکز عرضه کالا نشان داد که بسیاری از ادعاهای مطرحشده درباره کمبود اقلام ضروری با واقعیتهای موجود در جامعه فاصله دارد.
معاون اجرایی سپاه استان قم، ترکیب «سلاح سخت با پلتفرمهای مجازی» را یکی دیگر از ویژگیهای جنگهای جدید عنوان کرد و گفت: در عملیاتهایی مانند عملیات پیجرها، یک اقدام سخت نظامی با یک جنگ روانی و رسانهای گسترده همراه شد و هدف اصلی، علاوه بر خسارت فیزیکی، برهم زدن آرامش و امنیت روانی جامعه بود.
فلاح ادامه داد: امروز تلفن همراهی که در دست مردم قرار دارد و تلویزیونی که در خانهها روشن است، میتواند بخشی از میدان نبرد ادراکی باشد و دشمن تلاش میکند از همین بستر برای تأثیرگذاری بر ذهن و روان جامعه استفاده کند.
وی با اشاره به ترور فرماندهان مقاومت نیز گفت: یکی از تکنیکهای دشمن، ایجاد احساس بیپناهی و القای فروپاشی جبهه مقاومت پس از شهادت فرماندهان است؛ اما مواضع رهبر معظم انقلاب اسلامی و تأکید ایشان بر تداوم و تقویت جبهه مقاومت، این عملیات روانی را خنثی کرد.
معاون اجرایی سپاه استان قم با اشاره به مواضع رهبر معظم انقلاب اسلامی پس از شهادت رئیسجمهور شهید آیتالله رئیسی اظهار کرد: در آن مقطع نیز جامعه با نگرانی و اضطراب مواجه بود، اما سخنان آرامشبخش رهبر معظم انقلاب، موجب اطمینان خاطر مردم و خنثی شدن فضای نگرانی ایجادشده شد.
فلاح با بیان اینکه رهبر معظم انقلاب اسلامی سالها پیش از فراگیر شدن مفاهیمی مانند جنگ ترکیبی و جنگ شناختی، نسبت به ابعاد این نبرد هشدار داده بودند، گفت: موضوعاتی مانند تهاجم فرهنگی، شبیخون فرهنگی، ناتوی فرهنگی، جنگ ترکیبی و جنگ شناختی، همگی نشاندهنده درک عمیق رهبر معظم انقلاب از شیوههای جدید اثرگذاری دشمن بوده و تأکید ایشان بر جهاد تبیین نیز در همین چارچوب قابل تحلیل است.
وی در جمعبندی سخنان خود، سه اصل را برای فعالیت رسانهای در میدان جنگ شناختی ضروری دانست و گفت: نخستین اصل، سرعت و پیشدستی در روایت اول است؛ زیرا روایت اول میتواند نقش تعیینکنندهای در شکلدهی به افکار عمومی داشته باشد.
معاون اجرایی سپاه استان قم افزود: دومین اصل، شجاعت و صداقت در اطلاعرسانی است؛ چراکه سرمایه اصلی رسانه، اعتماد مردم است و اگر این اعتماد حفظ شود، جامعه در برابر روایتهای جعلی و عملیات روانی دشمن مقاوم خواهد بود.
فلاح سومین اصل را تجهیز رسانه به فناوریهای شناختی نوین عنوان کرد و گفت: باید به فناوریهای جدید شناختی و رسانهای مجهز شویم تا بتوانیم زمین بازی دشمن را به خود او بازگردانیم و اجازه ندهیم روایتهای جعلی و عملیات روانی، میدان ادراکی جامعه را در اختیار بگیرد.
وی در پایان تأکید کرد: رسانه امروز نه در حاشیه میدان، بلکه در خط مقدم دفاع از امنیت روانی و ملی کشور قرار دارد و پیروزی در جنگهای آینده، علاوه بر توان نظامی، به توانایی در روایتسازی، اقناع افکار عمومی و خنثیسازی عملیات شناختی دشمن وابسته است.